Het kabinet wil maatregelen nemen naar aanleiding van de conclusie van de Gezondheidsraad dat omwonenden van geitenhouderijen een verhoogd risico op longontsteking hebben.

Maatregelen bij nieuwvestiging

Voor nieuwvestiging wordt een afstandsnorm uitgewerkt. Enerzijds voor nieuwvestiging van een geitenhouderij in de buurt van woonkernen en andere gevoelige bestemmingen. Anderzijds voor realisering van woonkernen en andere gevoelige bestemmingen in de buurt van bestaande geitenhouderijen. Dit heeft veel impact op geitenhouderijen, maar ook op de planning voor nieuwe woningbouw. De Gezondheidsraad adviseert een afstandsnorm van 1.000 meter te hanteren. Het risico op longontsteking is het sterkst verhoogd binnen een woonafstand van 0-500 meter van een geitenhouderij (73%); binnen een woonafstand van 0-1000 meter is dat minder (19%). Het kabinet vraagt onderzoekers een aparte schatting te maken van de risico’s binnen een woonafstand van 500-1.000 meter. De verwachting is dat zij in februari deze schatting kunnen opleveren.

Norm voor uitbreidingslocaties?

Bij de uitwerking van de afstandsnorm wil het kabinet tevens bezien of deze ook moet gelden voor uitbreidingslocaties. Daartoe wordt aan de onderzoekers gevraagd of zij de relatie tussen omvang van geitenbedrijven en risico in relatie tot emissiereducerende maatregelen in de bedrijfsvoering nader in beeld kunnen brengen.

Maatregelen bij bestaande bedrijven

Het kabinet wil zich inzetten om het risico voor omwonenden in bestaande situaties te verminderen. Enerzijds door in te zetten op mogelijke emissiereductie door technische maatregelen op bedrijfsniveau. Wageningen University & Research (WUR) voert momenteel een verkennend onderzoek uit naar de mogelijkheden voor emissiereducties, waarvan de resultaten eind januari verwacht worden. Anderzijds wordt ingezet op een maatwerkaanpak in prioritaire situaties. Volgens de Gezondheidsraad kan bij wijziging van bestaande situaties een beperking van de omvang van geitenhouderijen mogelijk bijdragen aan het terugdringen van het gezondheidsrisico. Concrete grenswaarden voor het aantal bedrijven en het aantal geiten per bedrijf zijn volgens de Gezondheidsraad echter niet aan te duiden op basis van de beschikbare informatie. 

In dit verband verdienen volgens de Gezondheidsraad situaties waarbij meerdere geitenhouderijen aanwezig zijn bij gevoelige functies de aandacht. Dit geldt volgens het kabinet ook voor situaties waar relatief veel gevoelige bestemmingen (woningen en zeker ook scholen, kinderdagverblijven, ouderenhuisvesting, zorginstellingen) dichtbij een geitenhouderij staan of gepland zijn. Voor dergelijke ‘prioritaire locaties’ met een relatief hoog blootstellingsrisico wil hij verkennen welke aanpak mogelijk is om het gezondheidsrisico voor omwonenden te verminderen. Maatwerk en proportionaliteit van maatregelen zijn daarbij het uitgangspunt.